Chép mẫu nghe như bài tập tiểu học, nhưng nó làm được một việc mà đọc không làm được: buộc tay bạn đi qua từng cấu trúc thay vì mắt lướt qua chúng.
- Chép buộc bạn chú ý tới từng chi tiết mà đọc bỏ qua
- Chép có ích nhất khi chép xong thì viết lại từ trí nhớ
- Chọn văn bản hơi trên trình độ, khoảng một trăm từ
- Không chép máy móc — sau mỗi câu tự hỏi vì sao viết vậy
Vì sao chép lại có tác dụng
Khi đọc, mắt lướt qua và não dựng nghĩa từ vài từ khoá, bỏ qua phần lớn chi tiết ngữ pháp. Khi chép, tay phải đi qua từng từ, từng dấu, từng đuôi từ. Chính sự chậm bắt buộc đó khiến bạn nhận ra những chi tiết mà đọc mười lần vẫn không thấy.
Chép thế nào cho học được
Chép một câu, che đi, rồi viết lại từ trí nhớ. So với bản gốc và khoanh chỗ khác. Cách này biến chép từ hoạt động cơ học thành bài tập trí nhớ có phản hồi, và chỗ khác giữa hai bản chính là những gì bạn chưa nắm.
Chọn văn bản nào
Chọn đoạn khoảng một trăm từ, hơi trên trình độ hiện tại một chút, và thuộc loại văn bạn muốn viết được. Muốn viết email công việc thì chép email công việc chứ đừng chép văn học, vì mỗi loại văn có bộ cấu trúc riêng và chúng không chuyển sang nhau.
Sai lầm thường gặp
- Chép máy móc cho hết trang mà không dừng lại hỏi vì sao câu viết như vậy
- Chọn văn học để chép trong khi bạn cần viết email công việc
- Chép văn bản quá dễ, không có cấu trúc nào mới để học
Câu hỏi thường gặp
Chép mẫu có lỗi thời không?
Cách chép máy móc thì có, nhưng chép kèm bước che và viết lại từ trí nhớ thì vẫn là một trong những bài tập hiệu quả nhất cho phần viết, đặc biệt với người tự học không có ai ra đề.
Mỗi ngày nên chép bao nhiêu?
Một đoạn khoảng một trăm từ, làm kỹ theo bốn bước. Chép ba trang máy móc kém hơn hẳn chép một đoạn có dừng lại phân tích.
Chép tay hay gõ máy?
Chép tay, vì nó chậm hơn và chính sự chậm mới tạo ra chú ý. Gõ máy nhanh tới mức tay chạy tự động và bạn quay lại tình trạng lướt qua chi tiết.
Sau bao lâu thì thấy tác dụng?
Vài tuần chép đều thì bạn bắt đầu thấy các cấu trúc đó tự xuất hiện trong bài viết của mình. Đó là dấu hiệu chúng đã chuyển từ nhận ra sang dùng được.